Những ngày này trên các phố phường của TP Nam Định rợp bóng cờ bay mừng kỷ niệm 55 năm ngày giải phóng Nam Ðịnh (1-7-1954 - 1-7-2009). Diện mạo thành nam đã căn bản được thay da đổi thịt.

Mặc dù nắng như đổ lửa xuống đường phố Nam Ðịnh, chúng tôi vẫn thấy những người thợ hối hả làm việc trên giàn giáo ở công trường xây dựng nhà Bảo tàng Nam Ðịnh. Công trình đang đi vào giai đoạn hoàn thiện đã hiện lên những đường nét kiến trúc vừa hiện đại vừa mang đậm bản sắc kiến trúc của miền quê Nam Ðịnh. Bảo tàng sẽ được khánh thành phục vụ Ðại lễ kỷ niệm 1000 năm Thăng Long - Hà Nội và kỷ niệm 700 năm Thăng Long - Thiên Trường.

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, cũng như một số đô thị khác ở miền bắc, Nam Ðịnh vừa là hậu phương của tiền tuyến lớn miền nam, vừa là tiền tuyến trực tiếp đánh trả cuộc chiến tranh phá hoại bằng không quân của đế quốc Mỹ. Và chính trong những cuộc chiến đấu vô cùng gian khổ mà oanh liệt bảo vệ thành phố Nam Ðịnh, cột cờ Thành Nam đã chứng kiến những ngày cả thành phố sôi động trong các phong trào hành động cách mạng: Tay búa, tay súng, tay thoi, tay súng, "tất cả để đánh thắng giặc Mỹ xâm lược", "Vì miền nam ruột thịt", trước khi bị bom Mỹ đánh sập vào năm 1972. Với thành tựu quan trọng đã đạt được sau những năm tiến hành công cuộc đổi mới đất nước, dưới sự khởi xướng và lãnh đạo của Ðảng, năm 1997, thành phố Nam Ðịnh đã phục dựng nguyên dạng Cột cờ trên nền móng cũ. Cột cờ Thành Nam lại chứng kiến từng bước đi lên của thành phố trong công cuộc đổi mới.

Từ ngày dự án cải tạo, nâng cấp quốc lộ 10 từ Hải Phòng qua Nam Ðịnh vào Ninh Bình được đưa vào sử dụng đã tạo bước phát triển đột phá thúc đẩy phát triển kinh tế, xây dựng, mở rộng không gian đô thị ở thành phố này. Khu đô thị mới Hòa Vượng 50 ha được xây dựng đã hoàn thành; khu đô thị Mỹ Trung 100 ha, khu đô thị Thống Nhất 60 ha, sáu khu tái định cư với 50 ha đã và đang tiếp tục được xây dựng sẽ giải quyết được cơ bản nhu cầu về nhà ở cho nhân dân. Hệ thống kết cấu hạ tầng được xây dựng, nâng cấp tương đối đồng bộ. Hầu hết các hộ dân có nước máy để sinh hoạt. Hệ thống đường giao thông được cải tạo, nâng cấp đã phát huy năng lực vận tải gấp ba, bốn lần. Thành phố Nam Ðịnh đã đẹp dần lên với các tuyến đường được rải nhựa áp phan ở 20 tuyến phố với chiều dài khoảng 40 km. Các công trình lịch sử văn hóa như: Tượng đài Trần Hưng Ðạo, sân vận động Thiên Trường được xây dựng; khu di tích lịch sử Ðền Trần- Chùa Tháp được tôn tạo đã tạo nên những điểm nhấn của một đô thị đang trên đà phát triển.

Làm việc với các đồng chí trong Ban Thường vụ Thành ủy Nam Ðịnh, chúng tôi được biết: Sau hơn nửa nhiệm kỳ đưa Nghị quyết Ðại hội Ðảng bộ thành phố vào cuộc sống, Nam Ðịnh đã đạt được những thành tựu rất quan trọng. Kinh tế công nghiệp có sự phát triển cả về chất lượng và số lượng. Công nghiệp dân doanh phát triển nhanh. Giá trị sản xuất công nghiệp chiếm tỷ trọng gần 55% giá trị sản xuất công nghiệp trên địa bàn toàn tỉnh. Các ngành dệt, may, chế biến; cơ khí- điện; chế biến thực phẩm có mức tăng trưởng khá. Ngành nông nghiệp tăng trưởng khá với việc thực hiện có hiệu quả cao đề án chuyển dịch cơ cấu cây trồng, vật nuôi, hình thành các vùng chuyên canh có giá trị gia tăng cao trên đơn vị diện tích đất canh tác. Thương mại dịch vụ phát triển mạnh với sự tham gia của các thành phần kinh tế; đáp ứng yêu cầu sản xuất và đời sống nhân dân thành phố; hệ thống hạ tầng kỹ thuật: điện, đường, trường, trạm y tế, không ngừng được nâng cấp, phát triển. Sự nghiệp giáo dục đào tạo tiếp tục phát triển cả về quy mô và chất lượng. Hiện nay, trên địa bàn thành phố đã có 12 trường đại học, cao đẳng và trung học chuyên nghiệp; chất lượng giáo dục toàn diện được nâng cao; đội ngũ giáo viên được tăng cường cả về số lượng và chất lượng. Công tác xây dựng cơ bản đạt nhiều kết quả đáng phấn khởi. Các dự án lớn, trọng điểm về phát triển đô thị, cấp thoát nước, thu gom xử lý rác thải; xây dựng một số khu dân cư, nâng cấp hệ thống điện chiếu sáng được triển khai có hiệu quả. Công tác quản lý đô thị đã có nhiều tiến bộ... ở nhiệm kỳ này 7/18 chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội do Ðại hội Ðảng bộ thành phố đề ra đã đạt và vượt. Ðặc biệt là các chỉ tiêu về nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của cấp ủy đảng đã được nâng lên rõ rệt; cơ cấu kinh tế chuyển dịch mạnh. Ðến năm 2008 công nghiệp - xây dựng chiếm tỷ trọng 55,14%; dịch vụ 43,23%; nông nghiệp chiếm 1,3% mở ra triển vọng đến năm 2010, nông nghiệp chỉ còn chiếm tỷ trọng 1% trong khi công nghiệp - xây dựng chiếm tỷ trọng 57% trong cơ cấu kinh tế. Thành phố duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế 11%/năm trong nhiều năm qua. Thu nhập bình quân đầu người năm 2008 đã tăng gấp 3,41 lần so với 10 năm trước. Ðó là những thành tựu nổi bật mà Ðảng bộ, chính quyền và nhân dân thành phố Nam Ðịnh đã đạt được trong những năm qua.

Nghị quyết 54-NQ/T.Ư ngày 14-9-2005 của Bộ Chính trị (khóa IX) "Về phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng an ninh vùng đồng bằng sông Hồng đến năm 2010, định hướng đến năm 2020" nêu rõ "Xây dựng thành phố Nam Ðịnh thành trung tâm công nghiệp dịch vụ, đào tạo làm hạt nhân phát triển của tiểu vùng nam đồng bằng sông Hồng". Thể chế hóa Nghị quyết trên, Thủ tướng Chính phủ đã ra Quyết định số 109/2006/QÐ-TTg ngày 19-5-2006 phê duyệt Ðề án quy hoạch tổng thể phát triển thành phố Nam Ðịnh thành trung tâm kinh tế, văn hóa xã hội của vùng nam đồng bằng sông Hồng. Bí thư Thành ủy Nam Ðịnh Nguyễn Khắc Hưng trao đổi ý kiến với chúng tôi: Ðảng bộ và nhân dân thành phố coi đây là cơ hội, là điều kiện thuận lợi để Nam Ðịnh phát triển nhanh hơn nữa trong thời kỳ đẩy mạnh CNH, HÐH đất nước. Vì thế, Thành ủy Nam Ðịnh đã đề ra và đang tích cực triển khai thực hiện bảy nhiệm vụ trọng tâm và những giải pháp chủ yếu để xây dựng, phát triển thành phố từ nay đến hết nhiệm kỳ đại hội và những năm tiếp theo. Tuy nhiên thành phố đang đối mặt những khó khăn thách thức là nguồn lực của tỉnh, thành phố chưa đáp ứng yêu cầu đầu tư phát triển.

Nhìn lại chặng đường 55 năm qua, nhân dân thành phố Nam Ðịnh tự hào đã vượt qua mọi khó khăn thử thách kể cả trong kháng chiến chống thực dân, đế quốc xâm lược xây dựng, phát triển thành phố ngày một đàng hoàng hơn, to đẹp hơn như ngày nay, chúng ta càng tin tưởng Nam Ðịnh sẽ có bước tiến mới trong sự nghiệp đẩy mạnh CNH, HÐH thành phố.